Organizacja opieki nad osobami starszymi – podstawowe zagadnienia

Zmiana warunków życia na późniejszy czasszym etapie wieku na prawdę często wynika nie z jednej przyczyny, lecz z kilku nakładających się trudności. Mogą pojawić się kłopoty z przygotowywaniem posiłków, prowadzeniem gospodarstwa domowego, poruszaniem się po schodach lub pamiętaniem o codziennych obowiązkach. Są przypadki w których rodzina jest w stanie zagwarantować pomoc w określonych porach, niemniej jednak nie zawsze może być dostępna przez cały dzień i noc.

Wówczas analizowana jest opieka całodobowa, której zakres powinien odpowiadać faktycznym potrzebom osoby starszej. W praktyce ważne jest ustalenie, czy chodzi o pomoc przy konkretnych czynnościach, okresowy nadzór, czy też stałe wsparcie powiązane z ograniczoną samodzielnością. Te różnice mają znaczenie przy organizacji normalnego funkcjonowania i nie powinny być pomijane przy planowaniu opieki.

Przy rozważaniu pobytu oprócz dotychczasowym miejscem zamieszkania powinno się uwzględnić również przyzwyczajenia seniora. Dom seniora może oznaczać konwersję sposobu spędzania dnia, kontaktów z innymi osobami oraz organizacji priorytetowych czynności. Dla kogoś, kto przez sporo lat mieszkał sam, szczególnie odczuwalna może być obecność innych mieszkańców i ustalony rytm dnia. Z kolei osoba mająca trudności z wykonywaniem codziennych obowiązków może potrzebować głównie jasnego podziału czynności i określonych godzin posiłków albo odpoczynku. Warto zwrócić uwagę na możliwość zachowania własnych nawyków, ponieważ wręcz proste czynności, takie jak poranna toaleta, czytanie prasy czy rozmowa z bliskimi, mogą być bardzo ważną częścią powszechnego planu. Przy ocenie warunków pobytu znaczenie ma zatem nie tylko zakres dostępnej pomocy, niemniej jednak również to, jak organizacja dnia odpowiada możliwościom konkretnego mieszkańca.

Osobnego rozpatrzenia wymagają warunki przestrzenne. Dom dla osób w podeszłym wieku może być świetny dla osoby własną pracą chodzącej, niemniej jednak ten sam układ wnętrz może stanowić większą trudność dla kogoś korzystającego z laski, balkonika albo wózka. W tak zaistniałych okolicznościach znaczenie mają szerokość przejść, sposób urządzenia łazienki, dostęp do pomieszczeń wspólnych oraz liczba przeszkód, które trzeba pokonać podczas zwyczajnych czynności. W praktyce warto również sprawdzić, jak wygląda organizacja pomocy w przypadku czasowego pogorszenia sprawności. Senior może po chorobie lub urazie przez pewien okres wymagać większego wsparcia, a później częściowo odzyskać samodzielność. Odwrotna sytuacja również jest możliwa. Dlatego przy ustalaniu zakresu opieki trzeba brać pod uwagę sposobność przekształceń, zamiast zakładać, że potrzeby pozostaną niezmienne przez cały okres pobytu.

Istotną częścią organizacji opieki pozostaje też współpraca z rodziną i przekazywanie informacji dotyczących funkcjonowania seniora. W codziennych sytuacjach mogą pojawić się pytania o modyfikację sposobu wykonywania określonych czynności, wizyty lekarskie, dietę albo zwiększone zapotrzebowanie na pomoc. Przy opiece całodobowej ważne jest zatem ustalenie, kto przekazuje rodzinie informacje i w jakich przypadkach konieczny jest kontakt. Nie trzeba też utożsamiać stałej obecności opiekunów z identycznym zakresem wsparcia dla wszystkich mieszkańców. Jedna osoba może potrzebować niewielkiej pomocy przy wybranych czynnościach, inna jednak może wymagać częstego wsparcia przy przemieszczaniu się, higienie czy spożywaniu posiłków. Przy podejmowaniu decyzji znaczenie mają też sposobów finansowe, odległość od rodziny, stan zdrowia oraz zdanie samego seniora, jeżeli może on świadomie uczestniczyć w ustalaniu dalszego sposobu opieki.

Zobacz więcej: opieka całodobowa dla osób starszych ciechanów.